TAKIMDA ROL ÇATIŞMALARI VE PERFORMANS
Bir grup olarak takım performansı, takım içindeki futbolcuların rollerini ne ölçüde uyumlu ve etkili bir şekilde yerine getirdiklerine bağlıdır. Takımdaki futbolcuların rolleri birbirleriyle çatıştığında veya kolaylaştırıcı olmadığında, takım performansı bundan olumsuz yönde etkilenir.
Futbolcuların takım içindeki rollerini başarıyla yerine getirebilmeleri için, rolleriyleilgili becerili olmaya, zamana ve motivasyona gereksinmeleri vardır. Teknik heyet bütün bu durumları dikkate alarak rol çatışmalarını aşağıya çekebilme ve takım performansını yükseltebilmelidir.
Futbol takımlarında rol çatışmaları çeşitli şekillerde yaşanabilir. Bu rol çatışmaları , “rol içi” , “roller arası”ve “rol kabulü” gibi nedenlerde kaynaklanabilir. Bir futbolcunun iyi bir saldırgan savunma oyuncusu rolünde olması ancak, sık sık kartlar görmesi ve karşı takıma penaltılar kazandırması “rol içi” çatışmayı gösterebilir. Bir kişinin hem antrenörlük hem de futbolculuk rolünü üstlenmesi “roller arası” çatışmaya yol açabilir Değişen teknik heyetin bir futbolcuya yeni bir pozisyon görevi vermesi ancak, bunu futbolcunun benimsemesi veya kabul etmemesi, kişinin verilen rolle çatışması veya “rol kabulü” ile ilgili problemi gösterebilir. Bu rol çatışmalarına ek olarak, bir futbolcunun kendi rollerinin bir başka futbolcunun rolleriyle uyumsuz oluşu ve birbirlerinin performanslarını zorlaştırmaları , “kişiler arası rol çatışmalarına” yol açabilir.
Pascal Nouma’nın hem bir saldırgan oyuncu olarak sevilmesi hem de duygularını kontrol etmekte zorlanarak oyundan atılması veya kartlar görmesi “rol içi çatışma” olarak yorumlanabilir. Bir futbolcunun hem oynadığı pozisyonun hem de kaptanlık görevinin rollerini yerine getirmek zorunda kalışı “roller arası” çatışmayla sonuçlanabilir. Bir orta saha oyuncusunun, hem orta sahada serbest oynatılması hem de baskı ve gölgeleme görevlerini yerine getirme gibi roller üstlenmesi , “rol çatışmasına” yol açabilir. Bir futbolcunun savunmanın sağında değil de solunda oynatılması veya sağ kanat ta değil de sol kanatta oynatılması “rolü kabullenme” ile ilgili çatışma meydana getirebilir. Birbirlerinin rollerini kolaylaştırması ve “kişiler arası rol çatışmasının” önlenmesi açısından örneğin ikili ileri uç oyuncusu oynadığında futbolcuların birbirlerinin rollerini iyi bilen, algılayan, anlayan, kabul eden ve uyum sağlayan oyuncular olmalarına dikkat edilmesi sonuç verici olabilir. Bütün bu rol çatışmaları hem futbolcu hem de takım performansı üzerinde olumlu ve olumsuz etkilere sahiptir.
Futbolcuya verilen roller yerine getirilmemesinde;
Sürat, devamlılık, çabuk kuvvet ve top tekniği gibi becerilerle ilgili sınırlılıklar,
İsteksizlik ve çabanın bütünüyle ortaya konulmaması gibi isteklendirme problemleri,
Verilen rollerin çalışılarak pekiştirilmesi gibi zaman ve antrenman bağlı sorunlar,
Rolleri kavrama anlama ile ilgili bazı psikolojik beceri problemleri önemli olabilir.
Bütün bu rol çatışmaları, futbolcunun zevk almasını, futboldan zevk üretmesini, performans potansiyellerini başarmasını engelleyebilir ve spordan kopmasına da yol açabilir. Bir çalıştırıcı bir oyuncuya yanlış bir yol yüklediğinde ve bu rolde de çok ısrarlı olduğunda, futbolcu oyundan ve antrenmandan soğuyabilir ve futboldan kopabilir.
® - E-Akademisyen ™
